Башҡортостан буйынса Рәсәй Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығы идаралығының матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, йыл башынан Башҡортостанда һыу буйҙарында 17 кеше һәләк булған, уларҙың 4-һе - балалар.

Һуғыш ветераны, атаҡлы ҡурайсы Нурмөхәмәт Әбүләис улы Мусин тураһында булыр был яҙмаларым.

Һуғышта бер ай өс йылға торошло

Минең хәрби билетемда "Бөйөк Ватан һуғышының алыштарында, походтарында 1945 йылдың 5 апреленән 1945 йылдың 9 майына тиклем 8-се айырым элемтәселәр полкы составында линейный надсмотрщик сифатында ҡатнашты", - тигән яҙыу бар. Был ваҡытта миңә 18 йәш тә тулмағайны әле. Бөйөк Еңеүҙән һуң ике ай үткәс кенә 18-ем туласаҡ.

Әхмәҙиәнең ҡайтып төшөүе кескәйҙәр өсөн иң ҙур шатлыҡ булды. Ағаларын юғалтыуҙан ныҡ ҡурҡҡанғамы, уның эргәһенән китмәнеләр. Сат йәбештеләр. Уларҙың әле береһен, әле икенсеһен ҡосаҡлаған Әхмәҙиәнең күҙенән йәше килеп сыҡты. Ағаһының күҙенән йәш сыҡты... Ағайҙар ғына түгел, ниндәй ҙур аттар ҙа илай. Эйе, Бибинур быны яҡшы белә, аттар ауыр эштән йығылалар, имгәнәләр, ҡазаланалар. Улар ҙа кеше шикелле илайҙар, асырғанып кешнәп алалар. Өләсәһе шикелле уларҙы ныҡ аңлаған берәү ҙә юҡ, өләсәй улар менән һөйләшә, уларҙы йыуата. Хатта ейәндәрен дә улай йыуатмай. Ләкин аттарға өләсәй кәрәгерәк. Аттарға Бибинур ҙа кәрәк. Эйе!

Табипҡа сиратта ултырғандар хәҙер һауа торошо хаҡында мажаралы хәл кеүек күреп фекер алышаларҙыр, моғайын, сөнки үҙегеҙ шаһит: уның киҫкен тирбәлештәре арҡаһында сатлама һыуыҡ бер төн эсендә күләүекле "яҙ"ға әйләнә.

Беҙҙең көндәрҙә ысын ир-ат булыу - үҙеңде һәр саҡ тонуста тотоу тигәнде аңлата. Даими рәүештә медицина тикшереүе үтеп, сәләмәтлегеңде профилактик саралар менән нығытып торғанда, быға өлгәшеүе ауыр ҙа түгел. Әммә шуны оноторға ярамай - ир-аттарға ла медицина тикшереүе тыуғандан алып үткәрелә һәм ул үҫеш үҙенсәлектәрен һәм ауырыуҙарҙы иртә асыҡларға ярҙам итә, хатта тәҡдиреңә бирелгән тип һаналған яман шеш, туберкулез, ҡан һәм бөйөр сирҙәрен дә дауаларға мөмкинлек бирә.

Бөгөнгө әңгәмәсебеҙ Гүзәл Роберт ҡыҙы ЙОСОПОВА - юғары категориялы табип-психотерапевт һәм табип-психиатр, БР-ҙың атҡаҙанған табибы, БР-ҙың һаулыҡ һаҡлау алдынғыһы, РФ Һаулыҡ һаҡлау министрлығының Маҡтау грамотаһы менән бүләкләнеүсе, 2017 йыл һөҙөмтәләре буйынса "Иң яҡшы табип" премияһы лауреаты, Профессиональ Психотерапия Лигаһының мөхбир ағзаһы.

Рәсәй Һаулыҡ һаклау министрлығы үҙенең ошо тәртипкә ярашлы бойороғо буйынса медицина һәм фармацевтика хеҙмәткәрҙәре вазифаларының яңыртылған исемлеген раҫланы. Медицина белгестәре исемлегенә 2026 йылдың 1 сентябренән үҙгәрештәр индерелә.

Бөгөн социаль селтәрҙәрҙә "үрсеп" киткән белдекле һәм шарлатан блогерҙар бер тауыштан кешенең туҡланыу рационындағы ниндәй генә ризыҡҡа тыйыу һалмай! Шул уҡ ваҡытта улар интернет-файҙаланыусыларҙың кисә генә яратып тәғәмләгән аҙығына бөгөн шикләнеп, хәүефләнеп ҡарай башларға мәжбүр итә, кәйефте төшөрә, аппетитты юғалта.

Ҙур ир кеше мотлаҡ араҡы эсергә тейеш, тип уйлай торғайным бала саҡта. Был һүҙҙәрем кемгәлер сәйер тойолор, бәлки. Шул уҡ ваҡытта, бәғзеләр, айырыуса, тиҫтерҙәрем минең менән фекерҙәш булыуы ла бик ихтимал. Күптән түгел гәзитебеҙҙә Сәғиҙулла Рәсүловтең "Беҙ эсергә атайҙарҙан өйрәндек" тип аталған мәҡәләһе донъя күргәйне. Ул да ошо фекерҙе ҡеүәтләгәндәй бит.

Үткән аҙна ахырында Украина Ҡораллы көстәре (ВСУ) дрон һөжүмдәрен дауам итте. Шуның фажиғәле эҙемтәһе булараҡ, Керчь ярымутрауына атака өс кешенең үлеме менән тамамланды, 28 кеше йәрәхәттәр алған. Зыян күреүсе ике бала ауыр хәлдә, тип хәбәр итә Ҡырым башлығы Сергей Аксенов.

Рөстәм Нурыев: Бөгөнгө донъяны яһалма интеллект технологияларһыҙ күҙ алдына килтереүе ҡыйын. Ә халыҡ яһалма интеллектҡа йышыраҡ ниндәй һорауҙар бирә һуң? Кешене ниндәй проблемалар ҡыҙыҡһындыра?

Мәктәп уҡыусылары йәйге каникулдарға туҡтау менән уларға бәйле проблемалар башланыуы бер бөгөн түгел, ләкин был хәл ни сәбәптәндер үҫмерҙәрҙең ата-әсәләрен әллә ни борсомой.

"Барс" позывнойлы яугир Махсус хәрби операция зонаһында пилотһыҙ осоу аппараттары операторы булып хеҙмәт итә. Ул бала саҡтан хәрби булырға хыяллана, шуға, саҡырыу буйынса хеҙмәте тамамланғас, контракт төҙөй һәм армия сафында ҡала.

Быйыл көҙ Өфөлә легендар "Ғәлиә" мәҙрәсәһе асылыуға 120 йыл тула. Юбилей сараларына Рәсәй, БДБ һәм мосолман илдәренән ҡунаҡтар килеүе көтөлә. Был турала Ғәлиә мәҙрәсәһенең юбилейына арналған түңәрәк өҫтәлдә Рәсәйҙең Юғары мөфтөйө Тәлғәт Тажетдин белдерҙе.

Өфөлә III Бөтә Рәсәй балалар фольклориадаһы үтә. Рәсәй халыҡтарының берҙәмлеге йылына арналған ҙур байрам илебеҙҙең 78 төбәгенән йыр-моңға маһир, милләтенең күркәм сифаттарын үҙҙәрендә туплаған, халыҡ йыры һәм бейеүе, йолалары һәм уйындары кеүек жанрҙарҙа үҙ халҡы ижадын сағылдырған 10-18 йәшлек балаларҙы һәм үҫмерҙәрҙе йыйҙы. Ҙур сарала барлығы 85 ижади төркөм һәм тиҫтәгә яҡын солист ҡатнаша.

Башҡорт дәүләт ҡурсаҡ театрының "Мәҙәниәт" милли проекты буйынса реконструкцияланыуы тормошобоҙҙа көтөп алған ҙур бер ваҡиға булғайны. Бинаны төҙөү-яңыртыу эше ике йыл дауам итеп, уның дөйөм майҙаны ике тапҡырҙан ашыуға - 2,5-тән 6,4 мең квадрат метрға тиклем арттырылды. Бөгөн беҙ ҙур ҡәнәғәтлек менән, коллектив заман талабына ярашлы эшләй һәм ижад итә, тип әйтә алабыҙ. Театр үҙенең ижади эштәре менән Рәсәйҙә яҡшы билдәле, ул төрлө сараларҙа әүҙем ҡатнашып, призлы урындар яулай һәм тағы ла ҙурыраҡ проекттар өҫтөндә эшләй. Быйылғы миҙгел дә Башҡорт дәүләт ҡурсаҡ театры өсөн уңышлы булды. Ошо уңайҙан беҙ театрҙың директоры Альберт ИМАМЕТДИНОВҡа өс һорау менән мөрәжәғәт иттек.

"Эйе. Хәрби биографияны хәтерҙән үткәреп яҙып ҡуйыу бик мәслихәт. Хәтерҙән юйылғандары ла бихисап. Хәҙер миңә 80 йәш бит инде". Был минең: "Һуғыш тураһында яҙ, атай", - тигән тәҡдимемә атайымдың яуабы булды. Кем уйлаған, уның яҙғандары бөгөн васыят һымаҡ яңғырар, тип. Атайымдың бөхтәлеге шунда сағыла: яҙған әйберенә мотлаҡ башлаған һәм тамамлаған датаһын ҡуя. Уның вафатына быйыл июлдә 6 йыл була. Һуңғы саҡырылыш һалдаттары ла баҡыйлыҡҡа күсеп бөтөп бара. Йәндәре йәннәттә булһын уларҙың. Тыныс йоҡлаһындар…

Баймаҡ районы Әбделкәрим ауылында олпат йәштәрҙәге ике туған апайым Яманғолова (Һөйөндөкова) Сәйҙә Фазылйән ҡыҙы йәшәй. "Беҙ - ҡырҡ алтынсы йылғылар, атайҙарыбыҙ менән бергә һуғыштан ҡайтҡан кешеләрбеҙ", - тип әйткәйне бер мәл. Уның уйынлы-ысынлы әйткән был һүҙҙәре миңә фәлсәфи фекерләүҙәргә йүнәлеш бирҙе. Ысынлап та, уйлап ҡараһаң, бөтә Европаны йәйәүләп йә йүгереп, ҡай саҡтарҙа, әрме теле менән әйтмешләй, "по-пластунски" шыуышып, Ер шарын фашизм ҡоллоғонан азат итеп ҡайтҡан ир-егеттәрҙең һуғыштан һуң тыуған тәүге балалары бит улар. Ҡатындары дүрт йыл буйы "ут йотоп", Еңеү менән бергә зарығып көтөп алған яугирҙарҙың ҡырҡ алтынсы йыл тыуған ғәзиздәре быйыл 80 йәшлек юбилейын билдәләй…

- Урлик ҡайтҡан! Ура! - Балалар ҙа кемуҙарҙан сыулашты.
- Бында ҡайтып ингәнен юлда берәүгә лә һөйләмә. Олатаңа ғына әйт, - тип Ғәйниямал әбей улын ҡат-ҡат иҫкәртте.