Элек кейем кешенең ниндәй милләттән булыуын асыҡларға ярҙам иткән. Ул быуаттар дауамында формалашҡан һәм үҙенсәлектәре халыҡ йәшәгән тәбиғәт, хужалыҡ һәм көнкүреш шарттарына бәйле булған. Кейем - кешеләрҙең сәнғәтте, матурлыҡты тойомлауының иң камил өлгөһө, унда халыҡтың рухи донъяһы сағылыш тапҡан.

Ниндәйҙер кимәлдә консервативлыҡ һаҡланһа ла, халыҡтың көнкүреш һәм художестволы мәҙәниәттәре кеүек үк, кейем даими рәүештә үҙгәреш кисереп торған. Быуаттар үтеү менән яңы төр материалдар ҡулланылған, тегелеше камиллаштырылған, әйберҙәрҙең формаһы үҙгәртелгән. Мәҫәлән, биҙәүестәрҙең мәрйен һәм көмөш менән бай биҙәлеше Урта быуаттарҙа Көнсығыш менән тығыҙ сауҙа бәйләнештәре булдырылып, башҡорт халҡының мөлкәт яғынан ҡатламдарға бүленгән осоронда барлыҡҡа килгән. ХХ быуаттың тәүге ун йыллығында кейем айырыуса ныҡ үҙгәрештәр кисерә. Беренсе донъя һуғышында ҡатнашыу, аҙаҡ граждандар һуғышы һәм социалистик төҙөлөштә алғы һыҙатта йөрөү ирҙәр кейемен тулыһынса тиерлек юғалтыуға килтерә. Тик оло йәштәге ирҙәр кейемендә генә ҡайһы бер боронғо традицион үҙенсәлектәр һаҡланып ҡала. Ҡатын-ҡыҙҙар кейеме ҡала йоғонтоһонда айырыуса ныҡ үҙгәрә.
Бөгөн бик күп йылдар башҡорт милли кейеменең сәхнә костюмдарында сағылыш тапҡан ҡайһы бер үҙенсәлектәрен генә күреп өйрәнеп, кейемдәребеҙҙең күп төрлөлөгөн, ҡатын-ҡыҙҙарыбыҙҙың һәр әйберҙе күҙҙең яуын алырҙай матур итеп эшләрлек оҫта ҡуллы булыуын онотоп барабыҙ кеүек. Шуға гәзит уҡыусыларыбыҙға БР Милли музейында һаҡланған башҡорт милли кейеменең зауыҡлы үрнәктәрен сағылдырған карточкалар йыйынтығын тәҡдим итәбеҙ. Башҡорт милли кейеменең төрлөлөгөн сағылдырған йыйынтыҡтың төҙөүселәре - Р. А. Хафизова, А.Р. Хөснуллин, мөхәррире К.Р. Игбаев, яуаплы мөхәррире РФ һәм БР атҡаҙанған фән эшмәкәре, тарих фәндәре докторы, профессор Р. З. Янгузин.

КИРЕ СЫҒЫРҒА

+  -