Башҡорт ҡатын-ҡыҙҙарының милли кейемдәре һәм биҙәүестәрен төп нөсхәһендә, һәр ырыуға хас булған үҙенсәлектәр менән тегеү-сигеүҙе кем башлап тергеҙҙе? Әлбиттә, райондарҙағы беҙҙең ағинәйҙәр.

Оҫталар Әбйәлилдә лә, Баймаҡта ла, Учалыла ла, Хәйбуллала ла, Йылайырҙа ла, башҡа райондарҙа ла барҙар. Әммә Йылайыр районынан Рәйсә апай Янбаева менән Хафиза апай Амантаеваларҙы барыбер ҙә айырып әйтеп китергә кәрәк. Улар башҡорт ҡатын-ҡыҙының күлдәк-камзул-елән-ҡашмауын ғына түгел, һарыуыс, таҫтарҙарҙы ла, ир-егеттәрҙең күлдәк-ҡушаҡ кеүектәрен дә, көнкүреш әйберҙәренән таҫтамал, шаршау, торпоша-балаҫтарҙы ла үҙ ҡулдары менән сигә, ҡайый, һуға, һәр биҙәк-орнаменттың тарихын, нимә аңлатҡанын һөйләй алған беҙҙең иң зыялы, иң оҫта, иң ғилемле ағинәйҙәребеҙ.
Ошо көндәрҙә Рәйсә апай Янбаева күршеләрҙе - Баймаҡ, Хәйбулла, Ейәнсура райондары ағинәйҙәрен Йылайыр ауылы мәҙәниәт йортондағы "Тәңкәбикә" ағинәйҙәр бүлмәһенә оҫталыҡ дәресенә саҡырҙы. Ҡунаҡтарҙы үҙе ижад иткән ҡул эштәренән - милли кейем, биҙәүестәр, таҫтамал-маҙарҙарҙан ойошторолған күргәҙмәһе менән бер хайран итһә, оҫталыҡ дәресендәге йөкмәткеле һабаҡтары менән тағы ла бер һоҡландырҙы. Алыҫ араларҙан килгән ағинәйҙәр таҫтар, һарыуыс, таҫтамал, ҡушаҡ эшләргә өйрәнеп, матур итеп аралашып, һөнәрле булып, бик ҡәнәғәт булып таралышты.
Афарин, Миләүшә Моратова етәкселек иткән Йылайыр "Ағинәй" йәмәғәт ойошмаһы ағзаларына, тип әйтке килә. Миләүшә Моратова үҙе лә, Рәйсә һәм Хафиза апайҙар, тағы бик күптәр республика кимәлендә үткән төрлө күргәҙмәләрҙә, башҡа сараларҙа әүҙем ҡатнаша. Күрше райондарға сығып, ошондай оҫталыҡ дәрестәре лә үткәрә. Юҡ, улар мәҙәниәт хеҙмәткәрҙәре түгел. Был эш өсөн улар эш хаҡы ла алмай. Улар был эште күңел ҡушыуы буйынса, үҙ иҫәптәренә башҡара. Милләттең аҫыл ҡомартҡыларын, йолаларын һаҡлау, башҡорт ҡатын-ҡыҙына ғына хас кәсептәрҙе тергеҙеп, киләсәк быуынға тапшырыу - бына уларҙың изге маҡсаты. Ағинәйҙәр бына шундай эштәр менән була...

Гөлбаныу ГӘРӘЕВА.
"Киске Өфө" гәзите, №31, 2023 йыл

КИРЕ СЫҒЫРҒА