Башҡортостанда БПЛА хәүефе хаҡындағы мәғлүмәттәр менән ҡайҙа танышырға?

Урал ғына тауҙың, ай, башында,
Урай-урай үҫкән бер ҡурай.
Шул ҡурайҙы алып бер тарттыниһәң,
Ҡайғы-хәсрәт баҫыла бер талай.
(Башҡорт халыҡ йырынан)

Башҡорт халҡының беҙҙең заманға килеп еткән төп музыка ҡоралдарының береһе булып ҡурай һанала. Уның тураһында һүҙ сыҡҡанда, әлбиттә, иң беренсе булып бына ошо музыка ҡоралы тураһында фекер йөрөтөргә күнеккәнбеҙ.

Үткән аҙнала Халыҡ-ара наркоманияға һәм наркотиктарҙың законһыҙ әйләнешенә ҡаршы көрәш көнө билдәләнде. Был дата наркотиктарҙың ни тиклем хәүефле булыуын һәм яҡындарыңды үлемесле афәттән аралау зарурлығын иҫкәртеү маҡсатында булдырылған.

Һорау: "Йәй мәле - ял мәле бит инде. Ошо мәлде кем нисек үткәрә икән?"

Өфө фән һәм технологиялар университеты филиалы - Сибай институты директоры Илдар Сәлихйән улы ХӘМИТОВ менән йылдағыса юғары уҡыу йортоноң хәстәрҙәре тураһында һөйләштек. Төрлө үҙгәрештәрҙең күп булыуы насар түгел, әлбиттә. Тик, күңел йән тыныслығы көҫәгәндә, ваҡыт тиҙлеге хафаландыра ла кеүек. Заманы шундай: артта ҡалырға ярамай.

Ҡул арбаһын һөйрәгән әбей, уға йәбешкән ҡыҙыҡай ҡыуыштар теҙелгән урынға яҡынлаштылар. Бына ҡаршыларына өлкән генә әбей килеп сыҡты. Бибинур күргән башҡорт әбейҙәренә оҡшамаған ул. Төҫө лә, кейеме лә башҡа. Етмәһә, әллә нисек тишерҙәй итеп ҡарай. Бибинур өләсәһенә һыйынды.
- Кем булаһығыҙ? Аҙаштығыҙмы?

Башта автор тураһында белешмә. И.Г. Георги 1729 йылда Трептов ҡалаһы янындағы ҙур булмаған Ваххгольцхаген ҡаласығында, протестант динле рухани ғаиләһендә тыуған. Штеттин ҡалаһындағы урта мәктәпте тамамлағас, үҫмер егет Упсаль университетында химия, медицина, минерология, ботаника, география фәндәрен тәрәндән өйрәнә. Университетты тамамлағандан һуң, үҙенең тыуған ҡалаһына фармацевт булып ҡайта. 1770 йылда Георгиҙы Петербург Фәндәр академияһына академик экспедицияларҙа ҡатнашырға саҡыралар. Ул И.П. Фальк менән берлектә, бер нисә йыл буйы Рәсәй төбәктәре буйлап халыҡтарҙың тарихын, мәҙәниәтен өйрәнергә ғилми экспедицияға сыға. Башҡортостанда ла булырға тура килә. Башҡорт халҡын ентекләп өйрәнгәндән һуң, Георги, үҙенең ғилми эштәре араһына "Башҡорттар" исемле очеркын да индерә.

Туған телебеҙҙә иркенләп һөйләшеп йөрөгән, әммә махсус тел ғилеме өйрәнмәгән яҡташтарыбыҙ араһында көнкүрешебеҙҙә ҡулланған бик күп һүҙебеҙҙең тамырын белмәүселәр аҙым һайын. "Фәлән һүҙ ҡайҙан килеп сыҡҡан?" - тип берәй милләттәшеңдән һораһаң, күп кенә осраҡта "Әллә, белмәйем…" тигән генә яуап ишетәһең. Бына шул юҫыҡта үҙемдең миҫалдарымды килтереп, бер килке әңгәмәләшеп алмаҡ булдым әле. Бәлки, күптәргә былар ҡыҙыҡ та булып тойолор…

Үткән аҙнаның һуңғы көнөнә ҡарата Рәсәй Оборона министрлығы хәбәр итеүенсә, "Көнсығыш" төркөм подразделениелары яугирҙары Днепропетровск өлкәһенең Новоскелеватое торлаҡ пунктын яуланы. Был 50 кеше йәшәгән бәләкәй генә ауыл булһа ла, мөһим әһәмиәткә эйә объект ине: тап ошо урындан беҙҙең Ҡораллы көстәргә Украина Ҡораллы көстәренең (ВСУ) мөһим логистика төйөнө булып торған Покровскоеға, шулай уҡ Запорожье сиге тарафындағы Н15 трассаһы буйлап көнбайышҡа юл асыласаҡ.

Яһалма интеллект (ЯИ) - кино геройы түгел, ә көндәлек тормоштағы ҡорал. Белгестәр уны ҡулланыуҙың өс төп ысулын атай: мессенджер боттары, ассистент чаттары һәм API. Һәр береһенең көслө һәм көсһөҙ яҡтары бар. Ҡайһыһы һеҙгә тура килә?

Башҡортостан Башлығының РФ Милли гвардияһы ғәскәрҙәре менән үҙ-ара эш итеү буйынса кәңәшсеһе Артур Йомағужин һүҙҙәренсә, пилотһыҙ системалар ғәскәрҙәрен әүҙем тулыландырыу дауам итә.

Үҙҙәрен төрлө өлкәлә һынап ҡараған, хатта, ҡатын-ҡыҙ эше түгел, тип иҫәпләнгән һөнәрҙә лә үҙҙәрен бына тигән итеп күрһәткән эшҡыуар ҡатын-ҡыҙҙарыбыҙ етерлек. Таксист булып, оҙон юлдар үткән биш бала әсәһе Розалия ХИСМӘТУЛЛИНА тураһында ла бик күп йылы һүҙҙәр әйтергә булыр ине. Әлбиттә, һәр ғаилә һынау аша үтә. Розалия ла ире Артурҙы МХО-ға оҙатҡандан һуң, ҡул ҡаушырып ултырмай. "Ете ҡыҙ" йәмәғәт ойошмаһы менән әүҙем хеҙмәттәшлек итә - МХО-ла йөрөгән яугирҙарҙың ғаиләләренә ярҙам итеүме, гуманитар йөктө ойоштороуҙа ҡатнашыумы - береһенән дә ситтә ҡалмай. Әүҙем тормош позицияһы Розалияға һынауҙарҙы еңел үткәрергә һәм киләсәккә ышаныс менән бағырға көс бирә.

Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров Хөкүмәттең оператив кәңәшмәһендә республика властарының АЗС-тарға яғыулыҡ ташыуҙы арттырыуы һәм бөтә профилле предприятиеларҙың көсөргәнешле эшләүе тураһында хәбәр итте, төп бурыс - яғыулыҡ баҙарын тулыландырыу һәм ығы-зығыны туҡтатыу, тип билдәләне.

Башҡортостан буйынса Рәсәй Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығы идаралығының матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, йыл башынан Башҡортостанда һыу буйҙарында 17 кеше һәләк булған, уларҙың 4-һе - балалар.

Һуғыш ветераны, атаҡлы ҡурайсы Нурмөхәмәт Әбүләис улы Мусин тураһында булыр был яҙмаларым.

Һуғышта бер ай өс йылға торошло

Минең хәрби билетемда "Бөйөк Ватан һуғышының алыштарында, походтарында 1945 йылдың 5 апреленән 1945 йылдың 9 майына тиклем 8-се айырым элемтәселәр полкы составында линейный надсмотрщик сифатында ҡатнашты", - тигән яҙыу бар. Был ваҡытта миңә 18 йәш тә тулмағайны әле. Бөйөк Еңеүҙән һуң ике ай үткәс кенә 18-ем туласаҡ.

Әхмәҙиәнең ҡайтып төшөүе кескәйҙәр өсөн иң ҙур шатлыҡ булды. Ағаларын юғалтыуҙан ныҡ ҡурҡҡанғамы, уның эргәһенән китмәнеләр. Сат йәбештеләр. Уларҙың әле береһен, әле икенсеһен ҡосаҡлаған Әхмәҙиәнең күҙенән йәше килеп сыҡты. Ағаһының күҙенән йәш сыҡты... Ағайҙар ғына түгел, ниндәй ҙур аттар ҙа илай. Эйе, Бибинур быны яҡшы белә, аттар ауыр эштән йығылалар, имгәнәләр, ҡазаланалар. Улар ҙа кеше шикелле илайҙар, асырғанып кешнәп алалар. Өләсәһе шикелле уларҙы ныҡ аңлаған берәү ҙә юҡ, өләсәй улар менән һөйләшә, уларҙы йыуата. Хатта ейәндәрен дә улай йыуатмай. Ләкин аттарға өләсәй кәрәгерәк. Аттарға Бибинур ҙа кәрәк. Эйе!

Табипҡа сиратта ултырғандар хәҙер һауа торошо хаҡында мажаралы хәл кеүек күреп фекер алышаларҙыр, моғайын, сөнки үҙегеҙ шаһит: уның киҫкен тирбәлештәре арҡаһында сатлама һыуыҡ бер төн эсендә күләүекле "яҙ"ға әйләнә.

Беҙҙең көндәрҙә ысын ир-ат булыу - үҙеңде һәр саҡ тонуста тотоу тигәнде аңлата. Даими рәүештә медицина тикшереүе үтеп, сәләмәтлегеңде профилактик саралар менән нығытып торғанда, быға өлгәшеүе ауыр ҙа түгел. Әммә шуны оноторға ярамай - ир-аттарға ла медицина тикшереүе тыуғандан алып үткәрелә һәм ул үҫеш үҙенсәлектәрен һәм ауырыуҙарҙы иртә асыҡларға ярҙам итә, хатта тәҡдиреңә бирелгән тип һаналған яман шеш, туберкулез, ҡан һәм бөйөр сирҙәрен дә дауаларға мөмкинлек бирә.

Бөгөнгө әңгәмәсебеҙ Гүзәл Роберт ҡыҙы ЙОСОПОВА - юғары категориялы табип-психотерапевт һәм табип-психиатр, БР-ҙың атҡаҙанған табибы, БР-ҙың һаулыҡ һаҡлау алдынғыһы, РФ Һаулыҡ һаҡлау министрлығының Маҡтау грамотаһы менән бүләкләнеүсе, 2017 йыл һөҙөмтәләре буйынса "Иң яҡшы табип" премияһы лауреаты, Профессиональ Психотерапия Лигаһының мөхбир ағзаһы.